bij dit examen
Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.
Open vragen
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden
gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft meer
dan twee redenen, dan worden alleen de eerste twee in de beoordeling
meegeteld.
opgave 1Een gouden (in)greep
figuur 1a

Central Park is een stadspark midden in New York. Het werd eind negentiende eeuw aangelegd. In de loop van de twintigste eeuw werd het steeds meer omgeven door wolkenkrabbers. Op de linker pagina zie je op figuur 1a de plattegrond van het park dat aan alle kanten omgeven is door bebouwing; op figuur 1b zie je een bruggetje en op figuur 1c het park vanaf een wolkenkrabber. Op afbeelding 1 zie je een luchtfoto van het park. De foto is gemaakt in 2005.
13pIn veel steden werden in de negentiende eeuw parken aangelegd.

Noem drie redenen voor een gemeente om destijds voor haar inwoners een
park aan te leggen.
24pBekijk figuur 1a, 1b en 1c.
Central Park heeft kenmerken van een 'Engelse landschapstuin'.

Noem vier van deze kenmerken.
32pBekijk figuur 1a, 1b en 1c en afbeelding 1.
De ordening van het park en die van de gebouwde omgeving verschilt.

Leg het verschil in ordening uit.
Betrek in je antwoord zowel het park als de bebouwing.

Het oeuvre van Christo en Jeanne-Claude, twee Franse kunstenaars, bestaat voornamelijk uit ingrepen in landschappen. In 1979 ontwierpen zij voor Central Park het project The Gates. Gates kun je vertalen met poorten. Pas in 2005 werd het project uitgevoerd. Afbeelding 2 is een ontwerptekening die bestaat uit twee delen. Rechts zie je poorten zoals de kunstenaars die op een bepaalde plaats in het park zouden willen plaatsen. Links op deze afbeelding zie je de plek die zij daarvoor in gedachten hadden: het is de cirkel onderaan. Deze ontwerptekening maakt deel uit van een grote hoeveelheid ontwerptekeningen die Christo en Jeanne-Claude voor dit project maakten.
42pOntwerptekeningen vervullen een belangrijke functie in de voorbereidingen van
zo'n groot project als The Gates.

Noem twee functies van ontwerptekeningen in het proces van de
kunstenaars.
52p
Noem twee functies die ontwerptekeningen voor derden hebben.

In 2005 werd The Gates voor een periode van twee weken in het Central Park geplaatst. Het bestond uit 7500 stalen poorten die over de paden heen werden geplaatst en waarin oranje doeken werden aangebracht. Afbeelding 3 is een foto uit 2005.
62pBekijk afbeelding 1, 2, en 3.
Al snel kreeg The Gates de bijnaam Gouden Rivier.

Breng deze
bijnaam in verband met wat je ziet op afbeelding 1, 2 en 3.
Noem hierbij twee kenmerken van het project.
72pDe onderlinge afstand tussen de poorten was niet steeds dezelfde.

Leg aan de hand van twee kenmerken van de paden uit dat de onderlinge
afstand tussen de poorten niet steeds dezelfde kon zijn.
83pBekijk afbeelding 1, 2 en 3.
Wisselende weersomstandigheden en verschillende tijdstippen waren van
invloed op de wijze waarop bezoekers de oranje doeken van The Gates
waarnamen.

Leg aan de hand van de aspecten
wind, (zon)licht en
regen uit dat de
vormen van de doeken steeds anders konden worden waargenomen.
93pBekijk afbeelding 1, 2 en 3.
The Gates was, onder meer door het grote aantal poorten, kostbaar.

Noem nog drie redenen waarom
The Gates kostbaar was.
101pHet project leverde de stad New York in 2005 echter ook veel geld op.

Leg uit dat dit project de stad New York veel geld opleverde.
111pBekijk afbeelding 1, 2 en 3.
The Gates werd in de winter geplaatst.

Geef een reden voor plaatsing in een winters park.

Hun hele leven lang weigerden Christo en Jeanne-Claude voor hun projecten bij gemeenten en andere overheden subsidie aan te vragen. Zij financierden hun projecten deels met het geld van sponsoren en deels zelf. Eigen inkomsten kregen zij door de verkoop van tekeningen, maquettes, stukjes textiel en video's van hun projecten.
121p
Noem een
voordeel om als kunstenaar geen subsidie bij overheden aan te
vragen.
131p
Noem de
stroming waartoe het oeuvre van deze kunstenaars gerekend
wordt.
opgave 2Buiten schilderen
142p
Noem de uitvinding die het kunstenaars mogelijk maakte in de buitenlucht te
schilderen.
Noem vervolgens één kenmerk waardoor buiten schilderen mogelijk werd.

De Franse kunstenaar Claude Monet is één van die negentiende-eeuwse schilders die buiten schilderde. Op afbeelding 4, 5, 6 en 7 zie je vier van de schilderijen die hij in 1891 aan de oever van een rivier in het Franse dorpje Epte maakte. Op afbeelding 7a zie je een detail van het schilderij op afbeelding 7.
154pVergelijk afbeelding 4 en 6.
De schilderijen hebben een aantal overeenkomsten. Toch zijn er ook verschillen.
Zo schilderde Monet het landschap op afbeelding 4 onder andere
omstandigheden dan het schilderij op afbeelding 6.

Licht dit verschil toe aan de hand van de lucht en de kleuren van de bomen
en de planten.
Betrek in je antwoord beide schilderijen.
161pBekijk afbeelding 4, 5, 6, 7 en 7a.
Monet wordt gerekend tot de impressionisten.

Breng het maken van meer schilderijen op een en dezelfde plek in verband
met hetgeen de impressionisten wilden onderzoeken.
172pVergelijk afbeelding 7a en 8a.
De hanteringswijze van Monet verschilt van die van Mondriaan.

Noem dit verschil in
hanteringswijze. Betrek in je antwoord beide
schilderijen.
183pBekijk afbeelding 8.
Dit schilderij heeft een geheimzinnige sfeer.

Noem drie aspecten van de
vormgeving die bijdragen aan de
geheimzinnige sfeer.

Op afbeelding 9 zie je het schilderij Landschap Dunaberg bij Murnau van de Russische kunstenaar Wassily Kandinsky uit 1913. Murnau is een plaats in Zuid-Duitsland. Hij maakte het schilderij in zijn atelier jaren nadat hij in Murnau was geweest.
192pBekijk afbeelding 9.
In het schilderij wordt een landschap gesuggereerd.

Geef voor deze bewering twee argumenten.
203pBekijk afbeelding 8 en 9.
Zowel het schilderij van Mondriaan als dat van Kandinsky heeft kenmerken die
je ook aantreft bij expressionistische schilderijen.

Noem drie expressionistische kenmerken. Betrek in je antwoord beide
schilderijen.
211pWelke bewering is juist? Noteer het goede antwoord.
A Bij impressionisten speelt de waarneming een belangrijkere rol dan bij
expressionisten.
B Voor impressionisten speelt de waarneming een minder belangrijkere rol dan
voor expressionisten.
C Bij impressionisten en expressionisten speelt de waarneming een even
belangrijke rol.
opgave 3Het jaar rond

De Tsjechische kunstenaar Alfons Mucha ontwierp in 1896 De vier jaargetijden. Deze zie je op afbeelding 10a, 10b, 10c en 10d. Het zijn vier wandpanelen waarop je van links naar rechts de lente, de zomer, de herfst en de winter ziet.
224pBekijk afbeelding 10a, 10b, 10c en 10d.
De vier panelen vormen een serie.

Noem vier aspecten van de
voorstelling waardoor deze panelen een
serievormen.
234p
Noem twee aspecten van de
vormgeving die het karakter van een serie
versterken en geef bij elk aspect een korte toelichting.
242pBekijk afbeelding 10a, 10b, 10c en 10d.
De panelen hebben een decoratief karakter.

Noem twee kenmerken die bijdragen aan dit decoratieve karakter.

Op afbeelding 11a, 11b, 11c en 11d zie je een serie affiches die het Nederlandse ontwerpbureau Koeweiden Postma in 2001 in opdracht van de Hortus Botanicus in Amsterdam ontwierp. Een hortus is een wetenschappelijke plantencollectie. Van links naar rechts zie je de lente, de zomer, de herfst en de winter.
253pVergelijk afbeelding 10a, 10b, 10c en 10d met 11a, 11b, 11c en 11d.
In vergelijking met de panelen op afbeelding 10a, 10b, 10c en 10d zijn de
affiches op afbeelding 11a, 11b, 11c en 11d sober.

Geef drie argumenten voor de bewering dat de affiches
sober zijn.
264pBekijk afbeelding 11a, 11b, 11c en 11d.

Breng de voorstelling van elk affiche in verband met het jaargetijde.
271pBekijk afbeelding 12.
De Hortus Botanicus in Amsterdam vormt een rustige plek in de drukke stad en
is open voor publiek.

Ben je van mening dat de vormgeving van het affiche voorbijgangers
voldoende verwijst naar de rust die in de hortus heerst?
Beargumenteer je antwoord.
opgave 4Beter worden in het groen

Groot Klimmendaal is een revalidatiecentrum bij Arnhem. Het is gelegen op een heuvelachtig terrein waarop ook andere zorginstellingen gevestigd zijn. Al deze instellingen waren tot voor kort ondergebracht in laagbouw. In 2005 werd besloten tot herinrichting van het terrein en tot nieuwbouw van het revalidatiecentrum.
281p
Leg uit dat hoogbouw een methode kan zijn die de natuur minder belast dan
laagbouw.

De Nederlandse architect Koen van Velsen kreeg de opdracht het revalidatiecentrum te ontwerpen en het terrein opnieuw in te richten. Op afbeelding 13 zie je een tekening met links de oude inrichting van het terrein, in het midden de inrichting anno 2010 en rechts de toekomstige inrichting.
293pBekijk afbeelding 13.

Licht aan de hand van elk van de drie tekeningen op afbeelding 13 toe hoe
het proces van 'het bos terughalen' verloopt.
302pBekijk afbeelding 14 en 15.
Van het exterieur wordt gezegd dat het opgaat in zijn omgeving.

Geef voor deze bewering twee argumenten.
312pBekijk afbeelding 16.
Als je in het gebouw bent lijkt het bijna alsof je buiten bent.

Noem twee kenmerken die bijdragen aan die indruk.
322pEen groene omgeving kan het revalidatieproces van een patiënt positief
beïnvloeden.

Noem twee kenmerken van een groene omgeving die het revalidatieproces
van een patiënt positief kunnen beïnvloeden.
331p
Noem een voordeel dat de instelling heeft als buurtbewoners gebruikmaken
van de voorzieningen.
342p
Noem twee voordelen voor buurtbewoners om van deze voorzieningen
gebruik te kunnen maken.