bronnen

Eindexamen turks vwo 2001, tijdvak 1

bij dit examen

De vragen kunnen gesloten zijn (meerkeuzevragen) of open.
Schrijf al je antwoorden op het examenpapier dat je van je school hebt gekregen.
Noteer bij de meerkeuzevragen alleen de hoofdletter die hoort bij het goede antwoord.
Beantwoord de open vragen uitsluitend in het Nederlands, tenzij anders is aangegeven.

opgave 1Tekst 1 Anadolu’nun “nazar ve ”

opgave als beeld van het examen
■ Welk woord in de tekst heeft een betekenis die overeenkomt met het woord ‘dilek’?
■ Nazar ve dilek ile ‘iç konu ma’ (1. paragraf) aras nda olan ili ki hangi paragrafta anlat l yor? A 2. paragraf. B 3. paragraf. C 4. paragraf. D 5. paragraf. E 6. paragraf.
■ A a daki ‘dilek’lerden hangisi uygun de ildir? A bir hastal ktan kurtulmak. B çocuk sahibi (anne) olmak. C evlenmek. D gençle mek. E nazara kar korunmak.
■ ‘Nazar ve dilek folkloru’ hangi insan grubu aras nda ara t r ld ? A çocuklar. B erkekler. C kad nlar. D mutsuz insanlar.
■ Aanvankelijk geloofde Eftal plikçio lu niet in de magische werking van de nazar boncu u (de gelukskraal). Pas later begon hij daar in te geloven. Citeer de zin waarin hij de reden hiervoor geeft.

opgave 2Tekst 2 Köy Enstitüleri Unutulmad

opgave als beeld van het examen
■ Citeer de zin die de missie en het belang van het oprichten van “E itmen Okullar ” benadrukt en samenvat.
■ Köy Enstitüleri’nin olu mas n sa layan temel dü ünce unlardan hangisine aittir? A Engin Tonguç B Hasan Ali Yücel C smail Hakk Tonguç D Mustafa Kemal Atatürk
■ Bu metne göre Köy Enstitüleri’nin sa lad yararlar aras nda unlardan hangisi yer alm yor ? A Çok say da okulun ülkeye kazand r lmas . B Cumhuriyet rejiminin sa lamla t r lmas . C nsanlar n kendi kendisini yeti tirmesi. D Ülkede ilk olarak okuma- yazma seferberli inin ba lat lmas .
opgave als beeld van het examen
■ Bu enstitülerin y k lmas na sebep olan kesimlerin kar ç kma nedeni yazara göre neydi? A Bu enstitülerin sa kanat politikac lar n desteklemesi. B Halk n bu enstitülerce bilinçlendirilmesi sonucu belli gruplar n kazanc n n engellenmesi. C So uk sava n bu enstitülerce desteklenmesi. D Türkiye‘deki…

■ Bu enstitülerin y k lmas na sebep olan kesimlerin kar ç kma nedeni yazara göre neydi? A Bu enstitülerin sa kanat politikac lar n desteklemesi. B Halk n bu enstitülerce bilinçlendirilmesi sonucu belli gruplar n kazanc n n engellenmesi. C So uk sava n bu enstitülerce desteklenmesi. D Türkiye‘deki ekonomik düzelme sonucu bu tür enstitülere gerek kalmamas .

■ Yazar n Köy Enstitüleri‘ne yakla m nas ld r? A gerçekçi B idealist C karamsar D özlemli

opgave 3Tekst 3 Dilimiz “Ça da Korsanlarla”

opgave als beeld van het examen
■ Metnin kurulu u nas ld r? A giri – durum tan m -yazar n görü ü. B giri – soru + aç klama – sonuç. C giri – tez ortaya koyma – tart ma. De auteur raadpleegt het ‘Türkçe Sözlük’.
■ Welke van onderstaande combinaties komen daarin wel voor en welke niet? I korsan devlet II korsan kasetçilik III korsan kitap IV korsan marka V korsan miting VI korsan radyo VII korsan sözcük Noteer de nummers van de betreffende combinaties als volgt op je antwoordblad: Combinaties die wel…

■ Welke van onderstaande combinaties komen daarin wel voor en welke niet? I korsan devlet II korsan kasetçilik III korsan kitap IV korsan marka V korsan miting VI korsan radyo VII korsan sözcük Noteer de nummers van de betreffende combinaties als volgt op je antwoordblad: Combinaties die wel voorkomen: Combinaties die niet voorkomen:

■ Ba l ktaki “ça da korsanlar”la kastedilen nedir? A baz dil tamlamalar B hava korsanlar C komik insanlar
■ Yazar “illegal” davran a olan ilgiyi neye ba l yor? A dilbilimsel etkenler. B ekonomik etkenler. C hukuki etkenler. D tarihi etkenler.

opgave 4Tekst 4 te Ünlü Ayaspa a

151p
Wat is volgens de tekst het meest kenmerkend voor het stadsdeel Beyolu?
Het antwoord mag naar keuze in het Turks of in het Nederlands gegeven worden.
161p
Ayaspaa hangi adla daha çok tannyor?
A Adalar.
B Gümüsuyu.
C Kabata.
D Pera.
E Taksim.
F Üsküdar.
171p
17. yy.’dan 19. yy.’a kadar ilk apartmanlar yaplmadan önce Ayaspaa neydi?
A Bo arazi.
B Hristiyan mezarl.
C Müze bahçesi.
D Padiah’n çay bahçesi.
182p
Wat zijn de twee belangrijkste redenen dat de huizen in Ayaspaa niet voor nieuwbouw
afgebroken kunnen/mogen worden?
Het antwoord mag naar keuze in het Turks of in het Nederlands gegeven worden.
191p
Ayaspaa’daki apartman dairelerinin m2 al fiyatlar hangi miktarlar arasnda deiiyor?
A 1200 – 3000 dolar.
B 2000 – 3000 dolar.
C 2500 – 3000 dolar.

opgave 5Tekst 5 Üniversitelerde Türkçe Dersleri

Kies bij iedere open plek het juiste antwoord uit de gegeven mogelijkheden.
201p
A düüncenin
B kurumlarn
C sürecin
D yaklamn
211p
A ayndr
B gerçekleir
C önem kazanr
D son bulur
221p
A ders
B dilbilgisi
C disiplin
D terbiye
231p
A Bunun için
B Çünkü
C Elbette
D Oysa
241p
A bir gelenek
B daha kolay
C mümkün
D olanaksz
251p
A deime
B ilerleme
C kargaa
D uzmanlama
261p
A doaldr
B iyidir
C olanakszdr
D arttr
271p
A desteiyle
B lehçesiyle
C özentisiyle
D sevgisiyle
281p
A bilgisayara
B hayata
C ileme
D kayda
291p
A bilinen
B okunan
C yaayan
D yazlan

opgave 6Tekst 6 Nükleer’in Santral ve

opgave als beeld van het examen
■ A a daki klardan hangisi paragraf 3 ile paragraf 4 aras ndaki ili kiyi tan ml yor? Yazar, paragraf 3’te aç klad A durumu, paragraf 4’te somut bir örnekle ele tiriyor. B durumun, paragraf 4’te istenilmeyen sonuçlar n veriyor. C dü ünceyi, paragraf 4’te düzeltiyor.
■ 24–26 sat rlardaki bo lu u a a daki klardan hangisi doldurabilir? “Nükleer enerji yanda lar ve kar tlar hep bu eksenler üstünde ayr yorlar.” A do al olarak B hakl olarak C istemeyerek D ne yaz k ki
■ Yazar, nükleer enerji tart mas konusunda hangi görü ü savunuyor? A Tart ma bu kadar tek tarafl olmamal . B Tart ma, özellikle Türkiye´nin sanayile me iddias n ihmal etmemeli. C Tart ma,Türkiye´yi süper güç olma ans oldu u konusunda inand rmal . D Tart maya daha fazla toplumsal kesimler kat ls n.
■ Paragraf 7’de Türkiye’nin uluslararas bir i levinden bahsediliyor.Yazar bu i levi nas l alg l yor? Bu i lev A geçerli ini tamamen kaybetti. B hala geçerli fakat çok önemli de il. C hiç aksatmadan ele al nmal .
opgave als beeld van het examen
■ Yazar Türkiye’nin yeni bir i levi yerine getirmek durumuyla kar kar ya oldu unu söylüyor. (bkn. S. 67–69:‘Dünya do al enerji istikrar n sa lamak.’). Bu yeni i levin alan nedir? A Co rafi alan. B Do al enerji alan . C Politik alan.
■ A a daki sözcük çiftlerinin hangisi bu metinde ayn anlama geliyor? A ayg t (sat r 70) – atom bombas B co rafya dilimi (sat r 62) – Avrupa C kilit bir görev (sat r 66) – Türkiye’nin sanayile mesi D senaryo (sat r 33) – nükleer enerjinin Türkiye‘nin en önemli enerji kayna olmas
■ Hangi paragrafta bu yaz n n ba l k konusu olan ‘ Nükleer’in Santral ve Bombas ’ ele al n yor? A paragraf 2 B paragraf 4 C paragraf 9 D paragraf 13

opgave 7Tekst 7 Ö renci Gençlik “Bilim”

371p
Bu yazda üniversite eitiminin problemlerinin hangisinden bahsediliyor?
A lerleyen teknolojiye üniversite eitimi ayak uyduramamaktadr.
B Örenciler öretmene giderek daha çok baml olmaktadr.
C Teorik derslerin çokluundan dolay pratie fazla yer kalmamaktadr.
381p
Yazara göre üniversite gençliine kazandrlmas gerekli en temel özellik nedir?
A Örenciler yalnzca bilgi üretmek amacyla yetitirilmelidir.
B Örencilere olaylar bilimsel açdan inceleyerek eletirmeleri öretilmelidir.
C Örencilerin konferanslara ve yaz kurslarna katlmalar salanmaldr.
Behalve aan het opgaan in een landelijke organisatie, hebben de
studentenonderzoeksclubs behoefte aan nog drie aanvullende maatregelen.
392p
Welke zijn dat?
Antwoord in het Turks.
401p
Yazarn, neden bilimsel aratrma topluluklarn incelemeye deer bulduunu anlatt
paragraf unlardan hangisidir?
A 1. Paragraf
B 2. Paragraf
C 3. Paragraf
D 4. Paragraf
Lees bij de volgende vragen steeds eerst de opgave voordat je de bijbehorende tekst
raadpleegt.

opgave 8Tekst 8 Arkeoloji Kitaplar

Je hebt een brede interesse in de archeologie van Turkije. Je zou daarom wel beide
boeken willen kopen maar de bespreking van één van de boeken is nogal negatief.
412p
Geef aan welk boek je daarom beter niet kunt kopen en kies uit onderstaande
mogelijkheden ook twee punten van de kritiek.
I De titel belooft meer dan het boek waarmaakt.
II Er wordt geen informatie gegeven over recente vondsten.
III Er wordt onnodig uitgeweid over sommige technische details van de archeologie.
IV De schrijver heeft hoofdzakelijk foto’s van zijn eigen vondsten opgenomen.
Doe het zó op je antwoordblad:
Nummer van het boek:
Punten van kritiek:

opgave 9Tekst 9 Mikro makineler günlük

Je bent benieuwd op welke wijze de micro-apparaatjes (“mikro makineler”) het leven in
de toekomst zullen beïnvloeden.
421p
Citeer de uitspraak die hierover in dit artikel wordt gedaan.

opgave 10Tekst 10 Enerji ve Çevre

Je hebt de opdracht om te onderzoeken wat de meest milieuvriendelijke energiebron is.
431p
Bevat dit artikel relevante informatie over dit onderwerp? Zo ja, geef dan aan in welke
alinea.

opgave 11Tekst 11 Bu Yaz Kom unuz

Je wilt weten wie voor het eerst op het idee is gekomen van toerisme in Europa.
441p
44 Geeft dit artikel daar informatie over?
Zo ja, citeer dan de zin waarin die informatie staat.
Einde