bij dit examen
Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.
Open vragen
− Geef niet méér antwoorden dan er worden gevraagd. Als er
bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd, geef er dan twee en niet
méér. Alleen de eerste twee redenen kunnen punten opleveren.
− Vermeld altijd de berekening, als een berekening gevraagd wordt. Als
een gedeelte van de berekening goed is, kan dat punten opleveren.
Een goede uitkomst zonder berekening levert geen punten op.
− Vermeld bij een berekening altijd welke grootheid berekend wordt.
− Geef de uitkomst van een berekening ook altijd met de juiste eenheid.
opgave 1Rijksdaalder
Anna krijgt van haar opa een munt. Het is een ongebruikte rijksdaalder uit
1966.
Volgens de opa van Anna is de munt van zuiver zilver.
12puitwerkbijlageAnna bekijkt de munt. Op de uitwerkbijlage staat een tabel met een aantal
waarnemingen van Anna.
• Zet een kruisje achter een waarneming als het een stofeigenschap is.
Anna neemt de munt mee naar school. Ze controleert tijdens de
natuurkundeles of de munt van zuiver zilver is.
Anna stelt voor om het smeltpunt van de munt te bepalen. Dit kan ze dan
vergelijken met de waarde in BINAS.
22pNoteer het smeltpunt van zilver in K en in ° C.
Anna’s docent legt uit dat dit geen goed idee is en dat ze beter de
dichtheid van de munt kan bepalen. Hiervoor meet ze het volume en de
massa van de munt.
31pAnna vult eerst een maatcilinder voor een deel met water.
Je ziet een afbeelding van een deel van de gevulde maatcilinder.
• Noteer het volume aan water in de maatcilinder.
43pAnna merkt op dat het volume niet nauwkeurig genoeg te meten is. Van
de rijksdaalders uit 1966 vindt Anna op internet dat haar munt een volume
moet hebben van 1,45 cm3 .
Met een weegschaal meet ze een massa van 15,0 g.
• Bereken de dichtheid en noteer of de munt van zuiver zilver is.
opgave 2Bijverwarming
Als het koud is kun je een elektrische kachel op netspanning als
bijverwarming gebruiken.
De buitenkant van de kachel is van staal. Het staal is geverfd.
51pHet staal is geverfd om het tegen corrosie te beschermen. Roesten is een
vorm van corrosie.
• Wat is corrosie?
62pLeg uit of het aansluitsnoer een stekker met randaarde moet hebben.
71pDe pootjes en de handvatten van de kachel zijn van stevig kunststof
gemaakt.
Wat is juist?
| staal is een | kunststof is een |
| geleider | geleider |
| isolator | geleider |
| geleider | isolator |
82puitwerkbijlageDe kachel is ingeschakeld. De lucht om de verwarmingsdraden in de
kachel wordt warm.
Op de uitwerkbijlage staan twee zinnen over de verwarmde lucht.
• Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
De kachel heeft twee verwarmingsdraden. Je ziet het vereenvoudigde
schakelschema van deze verwarming.
92puitwerkbijlageBeide verwarmingsdraden worden ingeschakeld.
Over deze situatie staan op de uitwerkbijlage drie zinnen.
• Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
103pDe kachel werkt gedurende een tijd van 8,5 h op maximaal vermogen.
1 kWh kost € 0,25.
• Bereken de energie die is gebruikt en noteer de kosten voor deze
gebruikte hoeveelheid energie.
opgave 3Tabletlader
Voor het opladen van de accu van een tablet wordt een USB-lader
gebruikt. In de lader zit een transformator. Ga ervan uit dat de
transformator ideaal is.
De transformator is aangesloten op een netspanning van 230 V.
112pHet opgenomen vermogen is 14,5 W.
• Bereken de stroomsterkte door de primaire spoel.
122pDe transformator verlaagt de spanning naar 5,0 V.
• Bereken het aantal windingen van de secundaire spoel. Gebruik de
gegevens in de afbeelding.
131pWat is juist over de stroomsterkte door de secundaire spoel?
A Die is gelijk aan de stroomsterkte door de primaire spoel.
B Die is groter dan de stroomsterkte door de primaire spoel.
C Die is kleiner dan de stroomsterkte door de primaire spoel.
141pDe spanning van de secundaire spoel is niet meteen geschikt voor het
opladen van een accu. Daarom zit in de lader een elektronica-component
die stroom in één richting doorlaat.
Welke elektronica-component is dit?
A een diode
B een LDR
C een NTC
D een reedcontact
151pDe transformator in de lader blijkt niet ideaal te zijn.
Wat is juist voor een niet-ideale transformator?
A Het secundaire vermogen is even groot als het primaire vermogen.
B Het secundaire vermogen is groter dan het primaire vermogen.
C Het secundaire vermogen is kleiner dan het primaire vermogen.
opgave 4Cheeta
De cheeta is het snelste
landdier ter wereld.
De massa van deze cheeta is 45 kg.
163pDe cheeta staat klaar om op een prooi af te rennen. Het totale
contactoppervlak van de poten met de ondergrond is dan 140 cm2 .
• Bereken de druk op de ondergrond.
172puitwerkbijlageDe cheeta vertrekt vanuit stilstand. Bij het wegrennen is sprake van een
energieomzetting.
• Noteer in het schema op de uitwerkbijlage de juiste energiesoort vóór
en na deze energieomzetting.
De cheeta bereikt vanuit stilstand in een tijd van 4,2 s een snelheid van
30 m/s. Ga ervan uit dat de cheeta eenparig versnelt.
183pBereken de afstand die de cheeta in die tijd aflegt.
De versnelling van de cheeta is 7,1 m/s2 .
192pToon deze versnelling met een berekening aan.
202pBereken de nettokracht op de cheeta tijdens het versnellen.
212pBereken de bewegingsenergie van de cheeta bij de snelheid van 30 m/s.
opgave 5Lichtgevoelige schakeling
Tijdens een natuurkundeles maakt Samia een lichtgevoelige schakeling.
Ze schakelt drie batterijen van elk 1,5 V in serie met een led en een LDR.
Je ziet een afbeelding van haar opstelling.
Samia meet vervolgens de spanning over de led en de stroomsterkte door
de led.
223puitwerkbijlageOp de uitwerkbijlage staat een afbeelding met een deel van het
schakelschema.
• Maak het schakelschema compleet met LDR, led, spanningsmeter en
stroommeter.
De spanning over de led is 3,3 V en de stroomsterkte door de led is
4,7 mA.
233pBereken de weerstand van de LDR bij deze meting.
Samia dekt de LDR af met haar vinger.
242puitwerkbijlageOp de uitwerkbijlage staan vier zinnen over de gevolgen van het afdekken
van de LDR.
• Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
251pSamia haalt haar vinger van de LDR en sluit de led andersom aan.
Welke stroomsterkte geeft de stroommeter dan aan?
A -4,7 mA
B 0 mA
C 2,4 mA
D 4,7 mA
261pSamia wil de schakeling zó aanpassen, dat de led gaat branden als de
LDR een grote weerstand heeft.
Welk schakelschema is hiervoor geschikt?
opgave 6Parachuteloze val
Luke maakt zonder parachute een val van 7600 m hoogte uit een
vliegtuig. Hij landt veilig in een net.
Je ziet een tabel met gegevens van de eerste 18 s van de val.
| t (s) | 0 | 3 | 6 | 9 | 12 | 15 | 18 |
| v (m/s) | 0 | 25 | 42 | 52 | 55 | 55 | 55 |
273puitwerkbijlageZet in het diagram op de uitwerkbijlage alle gegevens uit en teken de
grafiek.
281pWat is de snelheid van Luke in km/h op t = 18 s?
A 15 km/h
B 55 km/h
C 198 km/h
292puitwerkbijlageOver de eerste 12 s van de val staan op de uitwerkbijlage drie zinnen.
• Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
302pTijdens de landing komt Luke door de remmende werking van het net
na 33 m tot stilstand. De gemiddelde remkracht is 3700 N.
• Bereken de minimaal verrichte arbeid die nodig is om Luke tot
stilstand te brengen.
opgave 7Aan de haak
Op een bouwplaats worden materialen met een kraan op de juiste plaats
gebracht.
Een betonnen plaat hangt aan kabels aan de haak van een kraan.
De zwaartekracht op de plaat is 18,0 kN.
313puitwerkbijlageOp de uitwerkbijlage staat een schematische afbeelding van deze situatie.
• Construeer de kracht in kabel A. Noteer de grootte van deze kracht
naast de afbeelding.
322pDe plaat met een massa van 1800 kg wordt opgetild. Daarbij neemt de
zwaarte-energie met 432 kJ toe.
• Bereken de hoogte waarover de plaat is opgetild.
331pEen tweede plaat met gelijke massa wordt opgetild met een kortere kabel.
Je ziet een afbeelding van het optillen van de eerste en de tweede plaat.
Wat is juist over de kracht in de kabel bij het optillen van de tweede plaat?
A Die blijft even groot als bij het optillen van de eerste plaat.
B Die is groter dan bij het optillen van de eerste plaat.
C Die is kleiner dan bij het optillen van de eerste plaat.
opgave 8Oordopjes
Dave gaat naar een concert en draagt geluiddempende oordopjes.
342pDe oordopjes dempen het geluid met 15 dB.
Voor het geluidsniveau geldt:
Bij elke halvering van het geluid neemt het geluidsniveau met 3 dB af.
• Bereken hoeveel keer Dave het geluid zachter hoort door het gebruik
van de oordopjes.
Het geluid dat uit de luidsprekers voor het podium komt, heeft een
geluidsniveau van 105 dB.
351pNoteer de maximale blootstellingsduur aan dit geluid.
361pIn welke zone valt het geluid van 105 dB?
A erg stil
B storend bij telefoneren
C hinderlijk
D zeer hinderlijk
E zeer luid
F extreem luid
372puitwerkbijlageVergelijk het gedempte geluid met het ongedempte geluid. Op de
uitwerkbijlage staan hierover twee zinnen.
• Omcirkel in elke zin de juiste mogelijkheid.
Let op: de laatste vragen van dit examen staan op de volgende pagina.
opgave 9Gletsjer
Een gletsjer maakt geluid dat niet hoorbaar is voor de mens.
Wetenschappers hebben onderzoek gedaan naar dat geluid.
381pWat is de laagste frequentie die het menselijk gehoor kan waarnemen?
A 20 Hz
B 50 Hz
C 100 Hz
D 200 Hz
Het geluid van de gletsjer is opgevangen en zichtbaar gemaakt op het
scherm van een oscilloscoop.
391pWelke sensor was aangesloten op de oscilloscoop?
A een decibelmeter
B een luidspreker
C een microfoon
D een toongenerator
403pHet opgevangen geluid heeft een trillingstijd van 60 ms.
• Bereken de frequentie van dit geluid.
411puitwerkbijlageHet geluid van de gletsjer gaat door lucht en door zeewater.
Vergelijk het geluid in zeewater met het geluid in lucht.
• Omcirkel in elke zin op de uitwerkbijlage de juiste mogelijkheid.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.