opgave 1Opgave 1
Piet is een liefhebber van de wielersport. Met het oog op de komende Tour de France wil hij
een breedbeeld tv aanschaffen. Hij informeert bij een speciaalzaak in audiovisuele
apparatuur naar de betalingsmogelijkheden. De winkelier vertelt Piet dat hij de tv tegen
contante betaling kan kopen voor de prijs van € 2.000,-. Er is ook een afbetalingsregeling
mogelijk. De afbetalingsregeling bestaat uit een aanbetaling van € 250,- die gevolgd wordt
door 24 maandelijkse termijnen van elk € 90,-.
13p
Geef drie redenen waarom het totaal te betalen bedrag bij afbetaling hoger is dan bij
contante betaling.
21p
Van welke andere kredietvorm dan koop op afbetaling kan bij bovenstaande
betalingsregeling sprake zijn?
opgave 2Opgave 2
Bij deze opgave horen drie informatiebronnen. Informatiebron 1 geeft een toelichting op de
optieregeling van JEF N.V. In informatiebron 2 staan gegevens over de positie van
uitzendbureaus en de marktpositie van uitzendbureau JEF N.V. In informatiebron 3 is de
geconsolideerde winst- en verliesrekening over 2000 van JEF N.V. en een
meerjarenoverzicht gegeven.
In deze opgave wordt afgezien van belastingtechnische gevolgen van een optie.
JEF N.V. is een onderneming die actief is op de uitzendmarkt via verschillende
dochterondernemingen.
De directie van JEF N.V. heeft bij de ondernemingsraad een voorstel ingediend om elk
personeelslid een optie op aandelen JEF N.V. te geven, die na drie jaar verzilverd kan
worden. Het personeel kan, in plaats van de aandelenoptie, ook kiezen voor een eenmalige
uitkering na drie jaar van € 2.000,-. Een toelichting op het voorstel is opgenomen in
informatiebron 1.
32p
Geef twee mogelijke voordelen voor JEF N.V. om opties op zijn eigen aandelen
beschikbaar te stellen voor het personeel.
Voordat administratief medewerker Klaas instemt met het optievoorstel, vraagt hij zich af
of de beurskoers van het aandeel JEF N.V. de komende jaren wel zal stijgen.
Klaas is zich ervan bewust dat het moeilijk is om de ontwikkeling van beurskoersen te
voorspellen. Desalniettemin wil hij die zaken onderzoeken waarvan hij van mening is dat ze
de beurskoers beïnvloeden. Klaas besluit het volgende te onderzoeken:
a In hoeverre slaagt de onderneming erin om haar financiële doelstellingen te halen?
Klaas gaat ervan uit dat, als de onderneming de financiële doelstellingen in de
afgelopen jaren gerealiseerd heeft, hij mag verwachten dat de onderneming deze ook in
de nabije toekomst zal realiseren.
De financiële langetermijndoelstellingen zoals die in het jaarverslag van JEF N.V. van
1998 vermeld staan, luiden:
• een netto-omzetgroei van tenminste 15 procent per jaar, waarbij deze groei ook
door middel van overnames gerealiseerd kan worden;
• handhaving van de rentabiliteit van het totaal vermogen;
• een jaarlijkse groei van de winst per aandeel van 15 procent.
b In hoeverre zal de positieve ontwikkeling van de nettowinst, die gerealiseerd is in de
laatste jaren, zich in de toekomst voortzetten? Deze verdere ontwikkeling wordt
volgens Klaas beïnvloed door:
• de marktstrategie van JEF N.V.;
• de wijze van financiering van JEF N.V.;
• de rentabiliteit van het totaal vermogen.
Klaas berekent met behulp van de gegevens uit informatiebron 3 of de financiële
langetermijndoelstellingen - de netto-omzetgroei, handhaving van de rentabiliteit van het
totaal vermogen en de jaarlijkse winstgroei - in de periode 1998 tot en met 2000 gehaald
zijn. Daartoe dienen nog enkele kengetallen berekend te worden.
41p
Bereken de procentuele omzetgroei die JEF N.V. in 2000, ten opzichte van 1999
gerealiseerd heeft.
53p
Zijn de financiële langetermijndoelstellingen van JEF N.V. in de jaren 1998, 1999 en 2000
gerealiseerd? Motiveer het antwoord.
Ten aanzien van de marktstrategie kan men vaststellen dat JEF N.V. zich richt op
gespecialiseerde marktsegmenten (hoogwaardige niches).
62p
Noem twee redenen die in informatiebron 2 vermeld staan waarom JEF N.V. zich richt op
gespecialiseerde marktsegmenten.
JEF N.V. breidt ook in 2001 zijn werkzaamheden uit door andere ondernemingen over te
nemen die werkzaam zijn in de gekozen niche-activiteiten. Hij betaalt hiervoor een
overnameprijs die hoger is dan de intrinsieke waarde van de overgenomen onderneming.
Toch verkiest JEF N.V. een overname boven het zelf opzetten van nieuwe activiteiten.
72p
Welk voordeel heeft een overname (deelneming) ten opzichte van het zelf opzetten van
nieuwe activiteiten?
JEF N.V. wil geplande overnames in 2001, met een verwacht investeringsbedrag van
15 miljoen euro en een verwacht rendement op deze investering van 7%, financieren door
nieuw vreemd vermogen aan te trekken. Naar verwachting kan JEF N.V. dit vermogen
aantrekken tegen een interestpercentage dat tweemaal zo hoog is als het interestpercentage
op het gemiddeld vreemd vermogen (IVV) van het jaar 2000.
82p
Bereken voor JEF N.V. de IVV over 2000
(zie formuleblad).
92p
Is het uit rendementsoverwegingen zinvol voor JEF N.V. om deze overnames te financieren
met nieuw vreemd vermogen? Motiveer het antwoord.
Klaas moet aangeven of hij voor de optie op aandelen JEF N.V. of voor de eenmalige
uitkering van € 2.000,- kiest. Op grond van zijn onderzoek verwacht Klaas dat de
beurskoers van het aandeel JEF N.V. in ieder geval in de loop der jaren zal stijgen en over
drie jaar € 65,- zal zijn.
102p
Noem twee gegevens uit informatiebron 2 en/of uit informatiebron 3 waarop een eventuele
koersstijging van een aandeel JEF N.V. gebaseerd kan worden.
112p
Zal Klaas kiezen voor het optievoorstel van JEF N.V. of voor de eenmalige uitkering?
Motiveer het antwoord met behulp van een berekening.
opgave 3Opgave 3
De familie Strookman kan voor € 600.000,- een eigen woning kopen. De heer Strookman
wint advies in bij de bank. Het is mogelijk een 6% hypothecaire lening voor € 600.000,- af
te sluiten. Bij de keuze uit de vele hypotheekvormen heeft de familie Strookman de keuze
beperkt tot de lineaire hypothecaire lening en de spaarhypotheek, beide met een looptijd
van 30 jaar.
In de informatiefolder van de hypotheeknemer zijn voor beide hypotheekvormen
onderstaande grafieken opgenomen.
Grafiek 1 Grafiek 2 Verloop van de schuld voor Verloop van de schuld voor de geldnemer de geldnemer (x € 1000) (x € 1000) 600 600 30 jaar 30 jaar looptijd looptijd Grafiek 3 Grafiek 4 Verloop van de bruto lasten voor Verloop van de bruto lasten voor de geldnemer de geldnemer (x € 1000) (x € 1000) 56 45 30 jaar 30 jaar looptijd looptijd
122p
Welke twee grafieken behoren bij de lineaire hypotheek? Motiveer het antwoord.
Indien de familie Strookman kiest voor de spaarhypotheek dient zij maandelijks een bedrag
aan de hypotheeknemer te betalen. Dat bedrag is opgebouwd uit drie elementen. Eén van
die elementen is het rentedeel.
132p
Vermeld de andere twee elementen die in het maandelijks te betalen bedrag zijn opgenomen
als de familie Strookman kiest voor de spaarhypotheek.
opgave 5Opgave 5
Bij deze opgave horen de informatiebronnen 4 tot en met 8. In informatiebron 4 is een
artikel over de actieweek ‘Kom in de kas’ opgenomen. In informatiebron 5 wordt een aantal
aspecten van de nieuwe trends in siergewassen besproken. In informatiebron 6 staan
gegevens betreffende de prijsopbouw van siergewassen. In informatiebron 7 staat de balans
per 31 december 2002 van International Flower N.V. en in informatiebron 8 staan
voorcalculatorische bedrijfsgegevens van International Flower N.V. voor het jaar 2003.
In deze opgave blijft de BTW buiten beschouwing.
De Nederlandse onderneming International Flower N.V. is een groothandel in bloemen en
siergewassen met een wereldwijde afzetmarkt. Het vervoer van bloemen en siergewassen
vindt binnen West-Europa plaats met vrachtauto’s en naar andere delen van de wereld per
vliegtuig. Om de afzet te vergroten neemt International Flower N.V. al vanaf het begin deel
aan acties zoals ‘Kom in de Kas’.
De onderneming onderzoekt op welke andere wijze zij haar afzet in 2003 kan vergroten. In
het ondernemingsplan 2003 van International Flower N.V. is het volgende voorstel
opgenomen:
“International Flower N.V. wil bepaalde telers die met de ontwikkeling van nieuwe
siergewassen in een afrondende fase zitten financieel ondersteunen door aan deze telers de
broodnodige leningen te verstrekken. Door deze financiële ondersteuning verkrijgt
International Flower N.V. voor de nieuwe siergewassen een tijdelijk alleenverkooprecht.”
Om bovenstaand voorstel uit te voeren heeft International Flower N.V. in de loop van het
boekjaar 2003 een bedrag nodig van € 4.000.000,-. De helft van dit bedrag kan bij de bank
geleend worden.
Bij de beoordeling van het voorstel uit het ondernemingsplan 2003 neemt
International Flower N.V. de volgende voorwaarden als uitgangspunt:
a Binnen de gekozen prijspolitiek mag de maximale verkoopprijs voor de nieuwe
siergewassen € 7,99 per boeket zijn.
b De nieuwe siergewassen dienen onmiddellijk een bijdrage te leveren aan de nettowinst
van de onderneming, waarbij men voor 2003 als eis stelt dat de verwachte nettowinst
voor belastingen ten opzichte van 2002 met minstens 5% moet stijgen.
c De onderneming moet op het eind van het tweede kwartaal van 2003 voldoende
liquiditeiten hebben om over de helft van het totaal benodigde bedrag van € 4.000.000,-
te kunnen beschikken.
171p
Welk marketinginstrument wil International Flower N.V., volgens het voorstel uit het
ondernemingsplan 2003, inzetten om zijn afzet te vergroten? Motiveer het antwoord.
International Flower N.V. neemt deel aan de in informatiebron 4 vermelde actie
‘Kom in de Kas’. Uit informatiebron 4 blijkt dat International Flower N.V. door deel te
nemen aan deze actie, deelneemt aan een collectieve reclamecampagne en tevens
actiereclame toepast.
181p
Uit welke zinsnede in informatiebron 4 blijkt dat International Flower N.V. deelneemt aan
collectieve reclame?
191p
Uit welke zinsnede in informatiebron 4 blijkt dat International Flower N.V. actiereclame
toepast?
De verkoopafdeling van International Flower N.V. heeft de directie geadviseerd om voor de
nieuwe siergewassen de afroomprijspolitiek toe te passen en niet te kiezen voor de
penetratieprijspolitiek.
202p
Noem twee omstandigheden die op de markt van de nieuwe siergewassen aanwezig zijn, die
het toepassen van de afroomprijspolitiek mogelijk maken (zie o.a. informatiebron 5).
De nieuwe siergewassen worden bij de telers per boeket ingekocht.
211p
Bereken met behulp van informatiebron 6 het opslagpercentage inkoopkosten van
International Flower N.V. voor 2003.
224p
Bepaal door het berekenen van de verkoopprijs van een boeket van nieuwe siergewassen of
de verkoopprijs voldoet aan de onder a vermelde voorwaarde.
233p
Bereken met behulp van informatiebron 7 en 8 de verwachte nettowinst voor
International Flower N.V. over 2003.
Om vast te stellen of International Flower N.V. kan voldoen aan de voorwaarde zoals die
bij c is omschreven, stelt International Flower N.V. de liquiditeitsbegroting op voor het
eerste en tweede kwartaal van 2003. Ter ondersteuning hiervan wordt met behulp van de
bijlage de omzet en de debiteurenontvangsten voor de maanden januari tot en met juni 2003
berekend.
243p
Bereken de omzet en de debiteurenontvangsten van de maanden januari tot en met juni
2003. Vul daartoe de bijlage die bij deze vraag hoort in.
257p
Stel voor het eerste en het tweede kwartaal van 2003 de liquiditeitsbegroting op van
International Flower N.V. Vul daartoe de bijlage in die bij deze vraag hoort.
263p
Zal International Flower N.V. het in het ondernemingsplan van 2003 opgenomen voorstel,
om met een bedrag van € 4.000.000,- bepaalde telers financieel te ondersteunen, uitvoeren?
Motiveer het antwoord.
opgave 6Opgave 6
In deze opgave blijft de BTW buiten beschouwing.
Speelgoedfabrikant Toys produceert metalen replica speelgoedauto’s. De normale
jaarproductie en normale jaarafzet zijn 240.000 speelgoedauto’s.
In de voorcalculatie van 2002 zijn onder andere de volgende gegevens opgenomen:
• de verwachte productie en afzet zijn 245.000 speelgoedauto’s;
• de toegestane grondstofhoeveelheid per speelgoedauto is 0,4 kg;
• de toegestane constante kosten per speelgoedauto bedragen € 5,-.
Uit de nacalculatie van 2002 blijkt dat het werkelijke bedrijfsresultaat ten opzichte van de
voorcalculatie verslechterd is. In de nacalculatie zijn onder andere de volgende gegevens
opgenomen:
• de werkelijke productie en afzet zijn 225.000 speelgoedauto’s;
• voor de verbruikte grondstoffen is € 553.500,- betaald;
• de prijs per kg grondstof is ten opzichte van de in de begroting van 2002 opgenomen prijs
met 20% toegenomen;
• het nadelig efficiencyverschil op de grondstoffen is 2.250 kg.
272p
Bereken het werkelijke bezettingsresultaat van 2002 en geef daarbij aan of het resultaat
voordelig of nadelig is (zie formuleblad).
282p
Bereken het werkelijk grondstofverbruik in kilogrammen in 2002.
292p
Bereken de grondstofprijs per kg die in de voorcalculatie van 2002 is opgenomen.
302p
Bereken het totaal resultaat (prijs- en efficiencyverschil) op de grondstoffen en geef daarbij
aan of het resultaat voordelig of nadelig is (zie formuleblad).
Bereken de boekwaarde van het gebouw op 1 januari 2003 als er tot deze datum geen
Verklaar waarom de herwaarderingsreserve aan de creditzijde van de balans wordt
